![](images/spacer.gif)
![2119VG Luneburg1](http://www.deleunstoel.nl/afbeeldingen/10637.jpg) Het meest opvallende museum in Lüneburg is het ‘Ostpreusziches
Landesmuseum mit Deutschbaltische abteilung’: het is dus een museum over
een gebied dat vrij ver van Lüneburg af ligt en nu niet meer tot
Duitsland behoort. Tot het eind van de Tweede wereldoorlog was het een
Duits gebied en het heeft in de Duitse geschiedenis een rol
gespeeld als onderdeel van het Pruisen waaruit het Duitse keizerrijk is
ontstaan. Het museum heeft veel contacten met instellingen uit de landen
waartoe het gebied nu behoort: Polen, Rusland en Litouwen. Voor de
‘Deutschbaltische abteilung’ gaat het dan ook om Estland en Letland.
Het
is een mooi museum, in oude panden aan de zuidkant van de binnenstad
die modern zijn ingericht. Het museum krijgt geld van de Bondsrepubliek
en de deelstaat Nedersaksen en kreeg in 2019 weer het
‘Museumsgutesiegel’ voor de komende zeven jaar. Er zijn ambitieuze
plannen voor uitbreiding dus dat wordt binnenkort vast wel weer
verlengd.
Waarom hier?
Bij
de ingang staat een beeld dat de kunstenaar Hubertus von der Golz, die
in 1941 in Oost-Pruisen werd geboren, ruim veertig jaar later maakte van
zijn vader. Het beeld staat symbool voor de 14 miljoen vluchtelingen
die in 1945 uit de Oostelijke Duitse gebieden en andere Oost-Europese
regio’s kwamen en in die tijd zorgden voor een verdubbeling van het
inwonersaantal van Lüneburg.
Binnen begint het
met de veroveringen van de Duitse Orde in de periode 1231 tot 1525: in
grote lijnen de Duitse uitvoering van de kruistochten maar dan niet naar
het Midden-Oosten maar langs de kust van de Oostzee: Polen, Litouwen,
Letland en Estland. Het ridderleger stichtte in die gebieden heel veel
kerken en vestingen, waarvan het slot Mariënburg (nu Malbork) in Polen
het bekendste is. Een diapresentatie laat zien dat er veel meer gebouwd
is.
Het museum toont veel informatie over de
door de Duitsers veroverde gebieden. De aandacht gaat vooral uit naar
barnsteen, bossen en dieren maar aan de oorspronkelijke bewoners wordt
verbazend weinig aandacht besteed. Het gaat dus, overigens wel te
begrijpen, alleen ![2119VG Luneburg2](http://www.deleunstoel.nl/afbeeldingen/10638.jpg) over de geschiedenis van de Duitsers in dat gebied.
Onderwerpen als de ontmoetingen met Napoleon en de stoeterij waar de
beroemde Trakhener Paarden gefokt werden, worden gedetailleerd
uitgelicht.
Koningsbergen
Veel
aandacht gaat naar het voor die tijd opvallend ruimdenkende klimaat in
de toenmalige hoofdstad Koningsbergen, de stad van Immanuel Kant. Aan
Kant is dit jaar een aparte tentoonstelling gewijd met de nadruk op zijn
leven in de stad. Bij de doorgang naar het Brouwerijmuseum dat aan het
museum vast zit hangt een verhaaltje met de kop: ‘Kant gegen das Bier’
waaruit duidelijk wordt dat hij dat maar een verderfelijke drank vond:
van iemand die in de beste jaren van zijn leven overleden was zei Kant:
‘Hij heeft vermoedelijk bier gedronken’.
Tussen de wereldoorlogen
Tijdens
het interbellum lag Oost-Pruisen afgescheiden van het ‘Reich’. In de
museumcollectie wordt heel veel aandacht aan de toenmalige
plattelandsbevolking besteed. Het hoge niveau van landbouw en veeteelt
wordt benadrukt. Oost-Pruisen lijkt erg veel op ons land in die tijd.
Het doet soms denken aan de collectie van het Fries Landbouwmuseum.
Overigens waren er altijd al contacten tussen Oost-Pruisen en Nederland:
een waterweg van zo’n honderd kilometer in het Poolse Masurengebied is
aangelegd door een Nederlandse ingenieur. Windmolens zijn er ook een
gewoon verschijnsel.
Afgesloten wordt met
een uitgebreide verzameling van vooral schilderkunst met als
belangrijkste namen van kunstenaars uit dat gebied Lovis Corinth en
Käthe Kollwitz.
Duitse Balten
De
Duitsbaltische afdeling legt weer meer de nadruk op de bekende, vaak
adellijke families die hier hun landgoederen hadden en laat het goede leven
van de maatschappelijke bovenlaag zien. Overigens had de grote Duitse schrijver Thomas Mann een zomerhuis aan de Oostzeekust bij Nidden.
-----------
De plaatjes zijn geleverd door de auteur. Het beeld staat bij de voordeur, de kop is van Kant.
![](images/spacer.gif)
|